Чулацаман тӀегӀо

Регион

ХӀара йаззам Википеди чуьра бу — маьрша энциклопеди

Регион (лат. regio пачхьалкх, мохк) — термин лелайо лаьттан я хин кхечух цхьа могӀа критерешца къасто йишйолу дакъа билгалдоккхуш (масала, ша йукъахьйерг).

Регион, пачхьалкх санна чолхе термин йу. Цуьнан таро йу билгалдаккха тайп-тайпана дерг тайп-тайпанчу отраслашкара, ткъа цхьаьна отраслехь бес-бесара тидало. Нагахь регионийн классификаци йийцахь, таро йу къасто «географин, политикин, социалан-экономикин, экологин, хаамийн, цивилизацин, кхин а агӀонаш»[1]. Ӏилманчаша йоькъу регионаш йоккхачу шина тобане: цхьаьна кепарниш а, функционаланаш а.

Иштта «регион» лелайо пачхьалкхан мехкан барам маьӀнехь. Россехь — Федерацин субъектан йукъара цӀе санна. ХӀора региона бу шакепара Географин хӀоттам.

Тайп-тайпанчу дисциплинашкахь

[бӀаьра нисйан | нисйан]

Физикин географи

[бӀаьра нисйан | нисйан]

Физикин географехь регион — йоккха кӀошт, доккха лаьттан дакъа, шен башха физикин-географин барамаш болу лаьттан тӀехулон дакъа, географин дозанашца билгалдоккху географин дакъа.

Йукъараллин географи

[бӀаьра нисйан | нисйан]

Социалан-экономикин географехь регионан маьӀна ду тӀехь бахаман субъектийн зӀенийн системан лаьттан дакъа ду, пачхьалкхан социалан-экономикин комплексан бухара система, шен арахьарчу а, чоьхьарчу гуонийн зӀенийн структура йолу чолхе мехкан-экономикин комплекс

Политикин географи

[бӀаьра нисйан | нисйан]

Политикин географехь регион — социалан-мехкан йукъаралла ю, аьлчи а цхьа мохк кхиаран социалан а, экономикин а, политикин а факторш цхьаьна. Иштта регионан амал: бахархойн этносан хӀоттам, белхан ресурсаш, социалан инфраструктура, социалан-психологин климат, кхиаран политикин аспекташ, оьздангаллин факторш, кхин дӀа а.

ТӀеман гӀуллакх

[бӀаьра нисйан | нисйан]

Арахьарчу пачхьалкхийн тӀеман гӀуллакхехь — оперативан-стратегин дакъа, шена чохь 1 000 000 тӀиера 3 000 000 стаге кхаччалц адам долу.

Административан-мехкан дакъа

[бӀаьра нисйан | нисйан]
Россин регионаш

Статистикин (план хӀотторан) лаьттан дакъа

[бӀаьра нисйан | нисйан]

Оьздангаллин-историн мехкан дакъа

[бӀаьра нисйан | нисйан]

Кхин маьӀнаш

[бӀаьра нисйан | нисйан]

РФ энергилатторехь — оцу меттигехь йовхо а, электри а латто декхарийлахь йолу энергилатторан кхолламах бихкина мохк[2].

Нах беха меттигаш

[бӀаьра нисйан | нисйан]

Хьажа иштта

[бӀаьра нисйан | нисйан]

Билгалдахарш

[бӀаьра нисйан | нисйан]
  1. РЕГИОНАЛИЗАЦИЯ И РЕГИОНАЛИЗМ: ПОНЯТИЕ И КЛАССИФИКАЦИЯ(ТӀе цакхочу хьажорг)
  2. [Финансовый словарь Финам.]