Аборигенаш

ХӀара яззам Википеди чура бу — маьрша энциклопеди
Перейти к навигации Перейти к поиску
Европан орамера саамийн къоман векал — Кескитало Айли, 2005—2007 шерашкахь Норвегин саамийн парламентан президент
ХIиндин орамерчу къоман кхондийн векал
Филиппинийн орамерчу къоман аэтан (ати) векал. Панай гIайре
Бенито Хуарес — орамерачу къаьмнех (сапотек) волу Мексикан хьалхара президент
Айнийн къоман векал, 1880 шо гергга

О́рамера къа́ьмнаш — кхечу меттигашкара кхин къаьмнаш цига кхалхале даьхна къаьмнаш[1][2][3][4].

Терминологи[нисъе | нисъе чухулара]

Билгала юкъара тIеэцна кхетаман амалаш яц дуьненаюкъарчу бакъонехь цхьацца бахьнашца: уьш тайп-тайпана расийн, оьздангаллин, меттан тобанийн, динан векалш бу, беха массо аьлчи санна нах бехачу континенташ тIехь; уьш бу социалан, экономикан, оьздангаллин кхиаран тайп-тайпанчу тIегIанехь. И бахьна долуш церан тайп-тайпана иэшамаш, гар, хьолаш ду. Вовшахтоьхна Къаьмнийн Кхолламо (ВКЪКХ) Орамера бахархойн дискриминацин баланех башха докладчикан цIарах, ВКЪКХ дискриминацил хьалхадаларан а, кегийра къаьмнаш лардаран а бухара комиссин цIарах Хосе Мартинес Кобос ялайо лахара белхан билгало[5]:

« «...орамера къам лаьтта, пачхьалкхан хIинцалера махкахь я цуьнан декъехь баьхначеран хIинцалера тIаьхьенех, цига дуьненан кхечу дакъошкара, кхин оьздангаллера а, этносера а, уьш къар а бина, хIиттийна бозучу, колонин хьоле мохк баккхарца а, кхечу гIирсашца а; хIинца и къаьмнаш деха шайн башха гIиллакхашца, социалан, экономикан, оьздангаллин ламасташца. Ца деха пачхьалкхан шеш дакъа долу институташца, цуьнан бух болу къоман, социалан, оьздангаллин башхаллаш йолу олалла дечу бахархойн чкъоьрийн пачхьалкхан структурашца[5] »

Билгалдахарш[нисъе | нисъе чухулара]

  1. ГӀалат дешнаш далорна Тег <ref> нийса яц; тIетовжаран ЭСЭП йоза яздина дац
  2. Коренные народы // Большая юридическая энциклопедия. — Книжный мир, 2010.
  3. Любкер Фридрих. Аборигены // Иллюстрированный словарь античности / И. Пименова. — М. : Эксмо, 2005. — 1344 с.
  4. Аборигены // Большая советская энциклопедия : в 66 т. (65 т. и 1 доп.) / гл. ред. О. Ю. Шмидт. — М. : Советская энциклопедия, 1926—1947.
  5. 1 2 Ананидзе Ф. Р. Некоторые проблемы определения понятия «коренной народ», 2006.