Марта (Ӏаьс-хин га)

ХӀара яззам Википеди чуьра бу — маьрша энциклопеди
Навигацин тӀегӀо Лахарна тӀегӀо
Марта
гӀалгӀ. Форта, оьрс. Фортанга
Амал
Дохалла 69 км
Бассейн 525 км²
Хи дайар 82,9 м³/с
ДӀаэхар
Хьост (B) Цхьора-Лам
 • Эрк долу меттиг Йоккха Кавказан дукъ
ГӀалгӀайчоьнан Соьлжан кӀошт
 • Локхалла 2185 м
 • Координаташ 42°51′50″ къ. ш. 45°01′29″ м. д.HGЯO
Хикхоче (B) Терк
 • Эрк чекхдолу меттиг э. ШаӀми-Юрт (ТӀехьа-Мартанан кӀошт)
 • Локхалла 174 м
 • Координаташ 43°14′36″ къ. ш. 45°23′31″ м. д.HGЯO
Хин охьане 29,1 м/км
Эрк долу меттиг
Хин система Ӏаьс-хи → Соьлжа → Терк → Каспий-хӀорд

Пачхьалкх
Регионаш ГӀалгӀайчоь, Нохчийн Республика
Код  ПХР чохь 07020001112108200005536
Марта (Ӏаьс-хин га) (Кавказ)
Blue 0080ff pog.svg
хьост
Blue pog.svg
хикхоче

Марта[1], Ӏашхойн Марта[2], Фарта[3] (гӀалгӀ. Форта[4][5], оьрс. Фортанга) — Российн эрк, охьадогӀу ГӀалгӀайчухула а, Нохчийчухула а. Ӏаьс-хин аьтту га. Эркан дохалла — 69[6] км, хи гулден майда — 525[6] км². Эркан шира цӀе - Балсур-хи[7].

Географи[нисъе бӀаьра | нисъе]

Эрк схьадолу ГӀалгӀайчохь Цхьоройн-ломан дукъан къилбаседа басехь. Лакхенашкахь Фарта олу. ОхьадогӀу хьийзаш къилбаседехьа. Эркан хикхоче ю ШаӀми-Юртахь, Ӏаьс-хин хикхочен 7,5 км лакхахь, аьтту бердаца. Эркан дохалла – 69 км[6].

Эркан майданехь лаьтта нах бехаш меттигаш: Хьай, Хьай-ара ЦӀечу-Аьхке, Сенгалхи, ГӀандал-босе, Пхьуматта, КатаргаштӀие, Мулкъание, Муьжгана, МазантӀи, Мештие, Декашари, ГӀозана, Мержа, Даких, Хьаьвхьа, Дехьа-ГериетIе, Сехьа-ГериетIе, Далг-Бух, Дака-Бух, Къолие, Иег-чIодж ,АгIиен бассе, МагIа ДаьттагIа, ИгIа ДаьттагIа, Белхара, ГӀандал-босе, Аьршта, Издиг, ХIуттунчу, Iакъие-тIи, Берешки, Самиогочие, Мергйистие, Буммат, ТӀехьа-Марта, ШаӀми-Юрт.

Хин реестрах хаамаш[нисъе бӀаьра | нисъе]

Российн пачхьалкхан хин реестран хаамашца юкъахь ду Малхбуза-Каспийн бассейнан гуон, эркан хин бахаман дакъаСоьлжа Соьлжа-ГӀалан тӀиера Органах кхетталц. Эркан майда — Каспий-хӀордан бассейнан эркаш Теркан а, Ийдалан а шина хин юкъ [6].

Пачхьалкхан хин реестрера объектан код — 07020001112108200005536[6].

Геннаш[нисъе бӀаьра | нисъе]

Хьай-хи, ГӀозана-хи, ЦӀучуаьхк, Iаьржачу-хи, Лар-алие, Чолхара-хи, Инзар-алие, Иерза али, Комур-алие, Хурхур-аьлие, Амла-алие, Заг-алие, КӀай-Жол, Ӏаржа-Жол, Вирг вийна али, Сенгалхи, Мержа-Аьхк, Жол, КIобур-алие, ГӀандалой-босса-али, Шоьнарг, Сала-али, ХIутта, Арштие алие, Элжаркъин али, Ӏашхи.

Эркаца долу лаьмнаш[нисъе бӀаьра | нисъе]

Билгалдахарш[нисъе бӀаьра | нисъе]

  1. Сулейманов, 2006, с. 13,23.
  2. Сулейманов, 2006, с. 22,23,33.
  3. Сулейманов, 2006, с. 13,22,33.
  4. Барахоева Н. М., Кодзоев Н. Д., Хайров Б. А. Ингушско-русский и русско-ингушский словарь терминов: более 8000 слов. — Назрань: «Кеп», 2016. — 600 с.
  5. Топоним. слов. Сулейманова, 1978, с. 78.
  6. 1 2 3 4 5 «Фортанга» — Пачхьалкхан хин реестран объектех хаам.
  7. Сулейманов, 2006, с. 45.
  8. Сулейманов, 2006, с. 15.
  9. Сулейманов, 2006, с. 17.
  10. Сулейманов, 2006, с. 33.

Литература[нисъе бӀаьра | нисъе]