Чулацаман тӀегӀо

Ла Уерта (Ла Уерта, Халиско)

ХӀара йаззам Википеди чуьра бу — маьрша энциклопеди
Эвла
Ла Уерта
испан. La Huerta[1]
Сурт
ХӀост
ХӀост
19°29′06″ къ. ш. 104°38′36″ м. д.HGЯO
Пачхьалкх  Мексика
Штат Халиско
Истори а, географи а
Йиллина 1543[2]
Майда
Центран локхалла 280 метр[4]
Сахьтан аса UTC−6
Бахархой
Бахархой
Идентификаторан терахьаш
Телефонан код +52 357
Поштан индекс 48850[6]
Автомобилан код 14
Картин тӀехь
Ла Уерта картин тӀехь
Ла Уерта
Ла Уерта
Викилармин логотип Викиларми чохь медиафайлаш

Ла Уерта — Мексикин Халиско штатан Ла-Уэрта муниципалитетера нах беха меттиг[7].

Географи

[бӀаьра нисйан | нисйан]

Ла Уерта лаьтташ йу Мексикин малхбузехьара декъехь[8].

Климат

[бӀаьра нисйан | нисйан]
Ла Уерта климатограмма
ЯФМАМИИАСОНД
 
 
10
 
26
6
 
 
5
 
28
8
 
 
5
 
30
10
 
 
10
 
32
13
 
 
30
 
33
15
 
 
180
 
30
17
 
 
250
 
28
16
 
 
230
 
28
16
 
 
180
 
28
16
 
 
50
 
28
14
 
 
10
 
27
10
 
 
5
 
26
7
Температура °C • Йочанийн барам мм

Кхузахь тропикийн тӀуьна климат йу. ХӀокху регионан климат йовха а, дикка тӀуьна а йу, йочанаш дукхах дерг аьхка, октябрь бутт кхаччалц хуьлу[9].

Истори

[бӀаьра нисйан | нисйан]

15 000 шо гергга хьалха къилбехьа боьлхуш болу кхерсташ лела къаьмнаш хӀокху регионан мохк тӀе кхаьчна. VII-чу бӀешарахь тольтекийн а, Теотиуаканан а Ӏаткъам билгал гуш хилла, ткъа 618-чу шарахь тольтекаша Халиско пачхьалкх кхоьллина. 1325-чу шаре кхаччалц пурепечаш импери коьрта хилла, амма 1510-чу шарахь Селитран тӀамехь Сапотлан, Саюла, Сакоалько олучу меттигерчу берташа пурепечаш арабаьхна. Шен исторехь Халиско регионан мохк тӀехь тайп-тайпана этносийн тобанаш йаьхна, царна йукъахь бапамеш, каксканш, кока, гуачичиле, уичоль, куютекос, отоми, нахуа, текекс, тепеуанш, теко, пурепеча, пином, цаультекас, ксилотлансинго а йу[10].

1521-чу шарахь ацтекаш кара а берзина, испанхой малхбузехьа бирзира. Цара пурепечаш эшийна, ткъа церан коьрта гӀала Цинцунцан — кхин дӀа малхбузехьа экспансин база йина. Тийна Ӏапказ тӀе гӀертаран цхьа бахьана — Азица йохк-эцар йолош кеманаш дар а, махлелоран меттигаш кхоллар а хилла. Кхин цхьа Ӏалашо — кхин а минералан ресурсаш лахар хилла (пурепечаша уьш лакхарчу тӀегӀанехь караерзийна хилар гучудаьлла), иштта цӀеста, дети, деши даккхар а хилла. Меттигера къаьмнаш муьтӀахь дар хала хилла, хӀунда аьлча цхьаалла йолу йаккхий территореш ца хиларна, уьш испанхойн политикин системе йукъабалор хала хилла[11].

1786-чу шарахь Керла Испани шийтта «интендансина» а, кхаа провинцина а йекъна. Гвадалахара интендансина йукъахь хилла хӀинцалера хӀокху меттиган территори[12].

1823 шеран 23 декабрехь дуьйна иза Халиско штатан дакъа ду[13].

Бахархой

[бӀаьра нисйан | нисйан]
Бахархойн статистика 2000 — 2020
Шо Бахархой
2000 7222 [14]
2005 7509 [15]
2010 7891 [16]
2020 7954 [5]

Билгалдахарш

[бӀаьра нисйан | нисйан]
  1. ↑ Национальный институт статистики и географии Мексики — 1983.
  2. ↑ https://web.archive.org/web/20211019052052/http://www.inafed.gob.mx/work/enciclopedia/EMM14jalisco/municipios/14043a.html
  3. ↑ Карты Google — 2005.
  4. ↑ Национальный институт статистики и географии Мексики — 1983.
  5. 1 2 Перепись населения Мексики 2020 года — Национальный институт статистики и географии Мексики.
  6. ↑ https://micodigopostal.org/jalisco/la-huerta/
  7. ↑ The GeoNames geographical database (инг.) (2012).
  8. ↑ Resumen (исп.). INEGI. ТӀекхочу дата: 2011 шеран 9 сентябрь. Архивйина 2011 шеран 13 октябрехь
  9. ↑ Cuevas Arias, Carmen Teresa; Ofelia Vargas; Aarón Rodríguez (June 2008). "Solanaceae Diversity in the State of Jalisco, Mexico" (PDF). Revista Mexicana de Biodiversidad. 79 (1). Mexico City: UNAM: 67—79. ISSN 1870-3453. Архивйина 2011 ш. 03 декабрехь. ТӀекхачаран де: 2011 ш. 09 сентябрехь.
  10. ↑ Historia (исп.). Enciclopedia de los Municipios de México Jalisco. Mexico: Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal and Government of Jalisco (2005). ТӀекхочу дата: 2011 шеран 9 сентябрь. Кху чуьра архивйина оригиналан 2006 шеран 5 декабрехь
  11. ↑ Rosa María Espiritu Miguel. Conquista (исп.). Mexico: State of Jalisco (2009 шеран 3 декабрь). ТӀекхочу дата: 2011 шеран 9 сентябрь. Архивйина 2012 шеран 26 мартехь
  12. ↑ Rosa María Espiritu Miguel. Cronología (исп.). Mexico: State of Jalisco (2009 шеран 3 декабрь). ТӀекхочу дата: 2011 шеран 9 сентябрь. Архивйина 2012 шеран 26 мартехь
  13. ↑ "Las Diputaciones Provinciales" (PDF)(испан.). p. 15. Архивйина (PDF) 2016 ш. 28 майхь. ТӀекхачаран де: 2011 ш. 25 мартехь.
  14. ↑ Перепись населения Мексики 2000 года — Национальный институт статистики и географии Мексики.
  15. ↑ Перепись населения Мексики 2005 года — Национальный институт статистики и географии Мексики.
  16. ↑ Перепись населения Мексики 2010 года — Национальный институт статистики и географии Мексики.

Литература

[бӀаьра нисйан | нисйан]
  • Burton, Tony (2008). Lake Chapala through the ages: an anthology of traveller's tales. Ladysmith, B.C., Canada: Sombrero Books. p. 213. ISBN 978-0-9735191-2-9.
Хьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ла_Уерта_(Ла_Уерта,_Халиско)&oldid=11522554»