Чулацаман тӀегӀо

Комала (Комала, Колима)

ХӀара йаззам Википеди чуьра бу — маьрша энциклопеди
Эвла
Комала
испан. Comala
19°19′24″ къ. ш. 103°45′32″ м. д.HGЯO
Пачхьалкх  Мексика
Штат Колима
Истори а, географи а
Дуьххьара хьахор 1527[1]
Майда
Центран локхалла 601 метр[3]
Сахьтан аса UTC-6, аьхке UTC-5
Бахархой
Бахархой
Идентификаторан терахьаш
Телефонан код +52 312
Поштан индекс 28450
Автомобилан код 6
Код INEGI 060030001
comala.gob.mx
Картин тӀехь
Комала картин тӀехь
Комала
Комала
Комала картин тӀехь
Комала
Комала
Викилармин логотип Викиларми чохь медиафайлаш

Комала (испан. Comala) — Мексикин Колима штатан Комала муниципалитетера нах беха меттиг[5].

Комала лаьтташ йу Мексикин малхбузен декъехь, Мехико-гӀалин малхбузехьа.

Комала климатограмма
ЯФМАМИИАСОНД
 
 
27
 
32
16
 
 
15
 
33
16
 
 
7
 
34
16
 
 
0
 
35
17
 
 
8
 
36
20
 
 
121
 
35
22
 
 
163
 
28
17
 
 
187
 
28
15
 
 
196
 
27
13
 
 
101
 
27
13
 
 
23
 
26
11
 
 
8
 
25
9
Температура °CЙочанийн барам мм

Регионехь тропикин саваннин климат йу, хаддаза лакхара температураш а, чогӀа йекъа хенан хӀоттам а бу ноябрь баттахь дуьйна май кхаччалц, цул тӀаьхьа чӀогӀа догӀанаш догӀу июнь баттахь дуьйна октябрь кхаччалц. Циклонаш кест-кеста хуьлу регионехь, дийнахь 140 миллиметре кхаччалц догӀа а дохьуш, еххачу хенахь догӀанаш а дохьуш[6][7][8][9].

ХӀара кӀошт малхбузен Мексикин кхуза испанхой бахкале хиллачу культурийн ага дара Кхузахь адамаш дехаш хиларан археологин тоьшаллаш вайн эрал 1500 шо хьалха дуьйна ду. Регионехь кхиаран муьрех цхьаъ, Лос-Орицес мур олу, дӀаболабелла вайн эрал 500 шо гергахь, оцу муьрехь адамашна Ӏемина керамика йан. РогӀера мур, «Комалан мур» аьлла цӀе йолуш, гергарчу хьесапехь 100 шарера 600 шаре кхаччалц йолчу муьрехь хилла. Оцу муьрехь регион Теотиуакан пачхьалкхан Ӏаткъамехь йара. 559 шарахь гергахь кхоьллина Отомийн а, Ацтекийн а импереш. XVI бӀешо долалуш и латта дӀалаьцна Пурепекан индейша[10][11].

Ацтекаш а, пурепекаш а схьабаьхначул тӀаьхьа, испанхой тӀелетта цу латтанашна а. Дуьххьара регионна тӀелатар хилира 1522 шарахь Хуан Родригес де Вильяфуэртан куьйга кӀел. Католикийн килсо, къаьсттина францисканийн монахаша, меттигера бахархой евангелизаци йира[12].

1531 шарахь дуьйна Керла Галиси провинцин йукъайогӀуш йу[13]. 1789 шарахь иза йукъатуьхира Гвадалахара епархин[14].

1837—1856 шерашкахь иза йара Мичоакан штатан йукъахь, ткъа 1856 шеран 9 декабрехь дуьйна — керла кхоьллина Колима штатан йукъахь йу[15][16].

Бахархойн дукхаллин хийцадалар[17]
200020052010
8273
(3984 / 4289)
8927
(4390 / 4537)
9442
(4727 / 4715)

Билгалдахарш

[бӀаьра нисйан | нисйан]
  1. https://web.archive.org/web/20180321115221/http://www.inafed.gob.mx/work/enciclopedia/EMM06colima/municipios/06003a.html
  2. Карты Google — 2005.
  3. Национальный институт статистики и географии Мексики — 1983.
  4. Перепись населения Мексики 2020 годаНациональный институт статистики и географии Мексики.
  5. The GeoNames geographical database (инг.) (2012).
  6. Estado de Campeche-Estacion: CAMPECHE (DGE) (исп.). Normales Climatologicas 1991–2020. Servicio Meteorológico Nacional. ТӀекхочу терахь: 2025 шеран 15 февраль. Архивйина 2024 шеран 13 декабрехь
  7. Estado de Campeche–Estacion: Campeche (DGE) (исп.). NORMALES CLIMATOLÓGICAS 1951–2010. Servicio Meteorológico National. ТӀекхочу терахь: 2015 шеран 7 май. Кху чуьра архивйина оригиналан 2015 шеран 18 майхь Архивйина 2015-05-18 — Wayback Machine
  8. NORMALES CLIMATOLÓGICAS 1981–2000 (исп.). Servicio Meteorológico Nacional. ТӀекхочу терахь: 2015 шеран 7 май. Кху чуьра архивйина оригиналан 2015 шеран 25 апрелехь Архивйина 2015-04-25 — Wayback Machine
  9. Station 76695 Campeche, CAMP. Global station data 1961–1990—Sunshine Duration. Deutscher Wetterdienst. ТӀекхочу терахь: 2015 шеран 7 май. Кху чуьра архивйина оригиналан 2017 шеран 17 октябрехь
  10. Conociendo Colima (исп.). Colima, Mexico: Secretaria de Turismo de Colima. ТӀекхочу терахь: 2011 шеран 29 июль. Кху чуьра архивйина оригиналан 2012 шеран 28 мартехь Архивйина 2012-03-28 — Wayback Machine
  11. Nomenclatura (исп.). Enciclopedia de los Municipios de México Colima. Mexico: Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal and Gobierno del Estado de Colima (2005). ТӀекхочу терахь: 2011 шеран 29 июль. Кху чуьра архивйина оригиналан 2012 шеран 27 мартехь Архивйина 2012-03-27 — Wayback Machine
  12. Historia (исп.). Enciclopedia de los Municipios de México Colima. Mexico: Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal and Gobierno del Estado de Colima (2005). ТӀекхочу терахь: 2011 шеран 29 июль. Кху чуьра архивйина оригиналан 2012 шеран 27 мартехь Архивйина 2012-03-27 — Wayback Machine
  13. Новая Испания и Новая Галисия (исп.). ТӀекхочу терахь: 2018 шеран 31 март. Кху чуьра архивйина оригиналан 2016 шеран 4 мартехь Архивйина 2016-03-04 — Wayback Machine
  14. Enciclopedia de los Municipios de México Estado de Jalisco Guadalajara (исп.). Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ТӀекхочу терахь: 2010 шеран 14 январь. Кху чуьра архивйина оригиналан 2011 шеран 16 июнехь
  15. "Portal Ciudadano de Baja California"(испан.). Архивйина оригинала 2018 ш. 26 декабрехь чуьра. ТӀекхачаран де: 2010 ш. 09 февралехь. Архивйина 2018-12-26 — Wayback Machine
  16. "El Comentario"(испан.). Архивйина оригинала 2010 ш. 10 августехь чуьра. ТӀекхачаран де: 2010 ш. 28 апрелехь.
  17. Instituto Nacional de Estadística y Geografía. www.inegi.org.mx. Aguascalientes, Mexico: INEG.

Литература

[бӀаьра нисйан | нисйан]
  • Jiménez González, Victor Manuel, ed. (2009). Colima:Guía para descubrir los encantos del estado [Colima: Guide to discover the charms of the state] (in Spanish). Mexico City: Editorial Océano de México SA de CV.ISBN 978-607-400-172-3.