Чулацаман тӀегӀо

Комала (Комала, Колима)

19°19′24″ къ. ш. 103°45′32″ м. д.HGЯO
ХӀара йаззам Википеди чуьра бу — маьрша энциклопеди
Эвла
Комала
испан. Comala[1]
Сурт
ХӀост
ХӀост
19°19′24″ къ. ш. 103°45′32″ м. д.HGЯO
Пачхьалкх  Мексика
Штат Колима
Истори а, географи а
Дуьххьара хьахор 1527[2]
Майда
Центран локхалла 601 метр[4]
Сахьтан аса UTC−6
Бахархой
Бахархой
Идентификаторан терахьаш
Телефонан код +52 312
Поштан индекс 28450
Автомобилан код 6
comala.gob.mx
Картин тӀехь
Комала картин тӀехь
Комала
Комала
Викилармин логотип Викиларми чохь медиафайлаш

КомалаМексикин Колима штатан Комала муниципалитетера нах беха меттиг[6].

Комала лаьтташ йу Мексикин малхбузен декъехь, Мехико-гӀалин малхбузехьа.

Климатограмма Комала
ЯФМАМИИАСОНД
 
 
27
 
32
16
 
 
15
 
33
16
 
 
7
 
34
16
 
 
0
 
35
17
 
 
8
 
36
20
 
 
121
 
35
22
 
 
163
 
28
17
 
 
187
 
28
15
 
 
196
 
27
13
 
 
101
 
27
13
 
 
23
 
26
11
 
 
8
 
25
9
Температура в °CСумма осадков в мм

Регионехь тропикин саваннин климат йу, хаддаза лакхара температураш а, чогӀа йекъа хенан хӀоттам а бу ноябрь баттахь дуьйна май кхаччалц, цул тӀаьхьа чӀогӀа догӀанаш догӀу июнь баттахь дуьйна октябрь кхаччалц. Циклонаш кест-кеста хуьлу регионехь, дийнахь 140 миллиметре кхаччалц догӀа а дохьуш, еххачу хенахь догӀанаш а дохьуш[7][8][9][10].

ХӀара кӀошт малхбузен Мексикин кхуза испанхой бахкале хиллачу культурийн ага дара Кхузахь адамаш дехаш хиларан археологин тоьшаллаш вайн эрал 1500 шо хьалха дуьйна ду. Регионехь кхиаран муьрех цхьаъ, Лос-Орицес мур олу, дӀаболабелла вайн эрал 500 шо гергахь, оцу муьрехь адамашна Ӏемина керамика йан. РогӀера мур, «Комалан мур» аьлла цӀе йолуш, гергарчу хьесапехь 100 шарера 600 шаре кхаччалц йолчу муьрехь хилла. Оцу муьрехь регион Теотиуакан пачхьалкхан Ӏаткъамехь йара. 559 шарахь гергахь кхоьллина Отомийн а, Ацтекийн а импереш. XVI бӀешо долалуш и латта дӀалаьцна Пурепекан индейша[11][12].

Ацтекаш а, пурепекаш а схьабаьхначул тӀаьхьа, испанхой тӀелетта цу латтанашна а. Дуьххьара регионна тӀелатар хилира 1522 шарахь Хуан Родригес де Вильяфуэртан куьйга кӀел. Католикийн килсо, къаьсттина францисканийн монахаша, меттигера бахархой евангелизаци йира[13].

1531 шарахь дуьйна Керла Галиси провинцин йукъайогӀуш йу[14]. 1789 шарахь иза йукъатуьхира Гвадалахара епархин[15].

1837—1856 шерашкахь иза йара Мичоакан штатан йукъахь, ткъа 1856 шеран 9 декабрехь дуьйна — керла кхоьллина Колима штатан йукъахь йу[16][17].

Бахархойн статистика 20002020
Шо Бахархой
2000 8273 [18]
2005 8927 [19]
2010 9442 [20]
2020 9649 [5]

Билгалдахарш

[бӀаьра нисйан | нисйан]
  1. Национальный институт статистики и географии Мексики — 1983.
  2. https://web.archive.org/web/20180321115221/http://www.inafed.gob.mx/work/enciclopedia/EMM06colima/municipios/06003a.html
  3. Карты Google — 2005.
  4. Национальный институт статистики и географии Мексики — 1983.
  5. 1 2 Перепись населения Мексики 2020 годаНациональный институт статистики и географии Мексики.
  6. The GeoNames geographical database (инг.) (2012).
  7. Estado de Campeche-Estacion: CAMPECHE (DGE) (исп.). Normales Climatologicas 1991–2020. Servicio Meteorológico Nacional. ТӀекхочу дата: 2025 шеран 15 февраль. Архивйина 2024 шеран 13 декабрехь
  8. Estado de Campeche–Estacion: Campeche (DGE) (исп.). NORMALES CLIMATOLÓGICAS 1951–2010. Servicio Meteorológico National. ТӀекхочу дата: 2015 шеран 7 май. Кху чуьра архивйина оригиналан 2015 шеран 18 майхь
  9. NORMALES CLIMATOLÓGICAS 1981–2000 (исп.). Servicio Meteorológico Nacional. ТӀекхочу дата: 2015 шеран 7 май. Кху чуьра архивйина оригиналан 2015 шеран 25 апрелехь
  10. Station 76695 Campeche, CAMP. Global station data 1961–1990—Sunshine Duration. Deutscher Wetterdienst. ТӀекхочу дата: 2015 шеран 7 май. Кху чуьра архивйина оригиналан 2017 шеран 17 октябрехь
  11. Conociendo Colima (исп.). Colima, Mexico: Secretaria de Turismo de Colima. ТӀекхочу дата: 2011 шеран 29 июль. Кху чуьра архивйина оригиналан 2012 шеран 28 мартехь
  12. Nomenclatura (исп.). Enciclopedia de los Municipios de México Colima. Mexico: Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal and Gobierno del Estado de Colima (2005). ТӀекхочу дата: 2011 шеран 29 июль. Кху чуьра архивйина оригиналан 2012 шеран 27 мартехь
  13. Historia (исп.). Enciclopedia de los Municipios de México Colima. Mexico: Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal and Gobierno del Estado de Colima (2005). ТӀекхочу дата: 2011 шеран 29 июль. Кху чуьра архивйина оригиналан 2012 шеран 27 мартехь
  14. Новая Испания и Новая Галисия (исп.). ТӀекхочу дата: 2018 шеран 31 март. Кху чуьра архивйина оригиналан 2016 шеран 4 мартехь
  15. Enciclopedia de los Municipios de México Estado de Jalisco Guadalajara (исп.). Instituto Nacional para el Federalismo y el Desarrollo Municipal. ТӀекхочу дата: 2010 шеран 14 январь. Кху чуьра архивйина оригиналан 2011 шеран 16 июнехь
  16. "Portal Ciudadano de Baja California"(испан.). Архивйина оригинала 2018 ш. 26 декабрехь чуьра. ТӀекхачаран де: 2010 ш. 09 февралехь.
  17. "El Comentario"(испан.). Архивйина оригинала 2010 ш. 10 августехь чуьра. ТӀекхачаран де: 2010 ш. 28 апрелехь.
  18. Перепись населения Мексики 2000 годаНациональный институт статистики и географии Мексики.
  19. Перепись населения Мексики 2005 годаНациональный институт статистики и географии Мексики.
  20. Перепись населения Мексики 2010 годаНациональный институт статистики и географии Мексики.

Литература

[бӀаьра нисйан | нисйан]
  • Jiménez González, Victor Manuel, ed. (2009). Colima:Guía para descubrir los encantos del estado [Colima: Guide to discover the charms of the state] (in Spanish). Mexico City: Editorial Océano de México SA de CV.ISBN 978-607-400-172-3.