Казахстан
Координаташ: 48°57′00″ къ. ш. 66°14′00″ м. д. / 48.95000° къ. ш. 66.23333° м. д. (G) (O)
Казахстан[1] — (казах.
[qɑzɑqˈstɑn][2], официальни цӀе Респу́блика Казахста́н, казах.
) - Европан a Азийн пачхьалкх ю. Коьрта гӀала - Астана ю.
Паччахь - Нурсултан Назарбаев ву.
Якхий гIаланаш - Алма-Ата, Актобе, Актау, Атырау, Тараз, Шымкент, Кызылорда, Костанай, Караганда, Павлодар, Петропавловск, Усть-Каменогорск, Семей (Семипалатинск), Кокшетау, Талдыкорган, Жезказган, Уральск.
Чулацам
ХӀинцалера административни екъаялар[нисъе | нисъе чухулара]
ЦхьалгӀа дарж[нисъе | нисъе чухулара]
Казахстанан 14 область а, 2 республикан маьӀна долу гӀаланаш а ю[3]. Цул совнах ю, республикан муьтӀахь йолу гӀала Байконур, иза 2050 шо кхаччалц. Российн Федерацин арендехь ю и хан чекх яллац гӀалан ю Российн Федеральни маьӀна долу статус[4].
| № | Герб | ГӀала/Область | Административни юкъ | майда, км² |
бахархой, адам., 01.04.2012[5] |
Луьсталла, адам./км² | ДЧС 01.01.2008 млн тенге |
||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Официальни цӀе казахийн | Официальни цӀе нохчийн | Россихь лелош йолу цӀерш | |||||||
| Республикан маьӀна долу гӀаланаш | |||||||||
| 1 | ГӀала | Астана | Астана | Астана | 710 | 752 262 | 1046,36 | ||
| 2 | ГӀала | Алматы | Алматы[3] | Алма-Ата | 332 | 1 455 271 | 4368,45 | ||
| Российн Федерацис 2050 шо кхаччалц аренде эцна а, и хан чекхйаллалц Российн Федерацин федеральни маьӀна долу гӀалин статус а, республикан маьӀна а долу гӀала. Х[4] | |||||||||
| 3 | ГӀала | Байқоңыр | Байконыр | Байконур* | 57 | 37 912 | 662,00 | ||
| Областаш | |||||||||
| 4 | Акмолин область | Көкшетау | Кокшетау | Кокшетау | 146 219 | 731 526 | 5,00 | 8772 | |
| 5 | Актюбин область | Ақтөбе | Актобе[6] | Актобе | 300 629 | 788 594 | 2,62 | 66917 | |
| 6 | Алматан область | Талдықорған | Талдыкорган | Талдыкорган | 223 911 | 1 918 109 | 8,53 | 18841 | |
| 7 | Атырау область | Атырау | Атырау | Атырау | 118 631 | 546 057 | 4,58 | 161271 | |
| 8 | Малхбален-Казахстан область | Өскемен | Усть-Каменогорск | Усть-Каменогорск | 283 226 | 1 395 012 | 4,93 | 35920 | |
| 9 | Жамбылан область | Тараз | Тараз | Тараз | 144 264 | 1 059 390 | 7,32 | 8999 | |
| 10 | Малхбузаран-Казахстанан область | Орал | Уральск | Уральск | 151 339 | 613 560 | 4,05 | 77162 | |
| 11 | Карагандан область | Қарағанды | Караганда | Караганда | 427 982 | 1 359 077 | 3,17 | 62529 | |
| 12 | 50 px | Костанайн область | Қостанай | Костанай | Костанай | 196 001 | 879 511 | 4,49 | 20860 |
| 13 | Кызылордан область | Қызылорда | Кызылорда | Кызылорда | 226 019 | 716 807 | 3,15 | 68683 | |
| 14 | Мангистаун область | Ақтау | Актау | Актау | 165 642 | 551 939 | 3,29 | 116674 | |
| 15 | Павлодаран область | Павлодар | Павлодар | Павлодар | 124 755 | 747 584 | 5,99 | 48010 | |
| 16 | Къилбаседан-Казахстанан область | Петропавл | Петропавловск | Петропавловск | 97 993 | 582 560 | 5,96 | 4354 | |
| 17 | Къилба-Казахстанан область | Шымкент | Шымкент | Шымкент | 117 249 | 2 636 950 | 22,36 | 12572 | |
| Массо | 2 724 902 | 16 675 392 | 6,12 | ||||||
* - город Байконур, арендуемый Российской Федерацией, имеет особый статус; органы статистики Казахстана учитывают этот город в составе Кызылординской области в качестве города областного подчинения, бахархой города приводится только для граждан Казахстана.
ШолгӀа дарж[нисъе | нисъе чухулара]
Административни екъаяларан шолгӀа даржехь ю 160 эвланийн кӀошт, 15 гӀаланийн кӀошт а 38 гӀала а.
КхолгӀа дарж[нисъе | нисъе чухулара]
КхолгӀа даржехь ю 46 гӀала, 241 эвла[7] кхин 2453 эвлийн гуош а.
Билгалдахарш[нисъе | нисъе чухулара]
- ↑ А.Г. Мациев, А.Т Карасаев Русско-чеченский словарь. — Русский язык, 1978. — 728 с.
- ↑ 6 февраля 2014 года президент Казахстана Нурсултан Назарбаев высказал мнение, что по аналогии с Монголией, в названии которой отсутствует окончание «стан», возможно, существует необходимость рассмотреть со временем вопрос перехода на название казах. Қазақ елі — «Земля казахов», чтобы устранить параллели со пачхьалкхми Средней Азии, и тем самым повысить интерес иностранцев к стране (см. официальный материал «Посещение Интеллектуальной школы города Атырау и встреча с представителями общественности области»).
- ↑ 1 2 Географическое положение, природные условия
В республике 14 областей, 86 городов, в том числе 2 города республиканского подчинения (г. Астана, г. Алматы), 168 районов (8 районов в городах), 174 поселка
- ↑ 1 2 Международное Соглашение между Российской Федерацией и Республикой Казахстан о статусе города Байконур, порядке формирования и статусе его органов исполнительной власти от 23 декабря 1995 года, статья 1, пункт 1. Субъектом Российской Федерации не является. Система городского управления определяется статьей 5 Соглашения между Российской Федерацией и Республикой Казахстан о статусе города Байконур, порядке формирования и статусе его органов исполнительной власти от 23 декабря 2005 г. (см. Байконур. Юрисдикция)
- ↑ Численность населения РК по областям, городам и районам
- ↑ Указ Президента Республики Казахстан «О переименовании отдельных административно-территориальных единиц Жамбылской и Северо-Казахстанской областей и об изменении транскрипции названия города Актюбинска»
- ↑ Казахстан
| Европан пачхьалкхаш | ||
| Австри · Азербайджан¹ · Албани · Андорра · Белорусси · Бельги · Болгари · Босни а, Герцеговина а · Ватикан · Йоккха Британи · Венгри · Германи · Греци · Гуьржех¹ · Дани · Ирланди · Исланди · Испани · Итали · Казахстан² · Латви · Литва · Лихтенштейн · Люксембург · Македони · Мальта · Молдави · Монако · Нидерландаш · Норвеги · Польша · Португали · Росси² · Румыни · Сан-Марино · Серби · Словаки · Словени · Турци² · Украина · Финлянди · Франци · Хорвати · Ӏаьржаламанчоь · Чехи · Швейцари · Швеци · Эстони
Йозуш йолу мехкаш: Аландийн гӀайренаш · Гернси · Гибралтар · Джерси · ГІайре Мэн · Фарерийн гӀайренаш · Шпицберген · Ян-Майен Къобалцайина а, ахкъобалйина а пачхьалкхаш: Косово · Приднестровье ¹ Цхьа дакъа Европехь я еррига Азехь, дозане хьаьжина. ² Еррига Азехь. |
||
| Азин пачхьалкхаш | ||
| Азербайджан¹ · Эрмалойчоь · ОвхӀан-пачхьалкх · Бангладеш · Бахрейн · Бруней · Бутан · Малхбален Тимор · Вьетнам · Гуьржех¹ · Мисар² · Израиль · Инди · Индонези ³ · Урдан · Ирак · Иран · Йемен² · Казахстан ¹ · Камбоджа · Катар · Кипр¹ · Киргизи · Китайн Халкъан Республика · Корейн Халкъан-Демократин Республика · Кувейт · Лаос · Ливан · Малайзи · Мальдиваш · Монголи · Мьянма · Непал · Ӏаьрбийн Цхьанатоьхна Эмираташ · Ӏоман · Пакистан · Росси4 · СаӀудийн Ӏаьрбийчоь · Сингапур · Шема · Таджикистан · Таиланд · Туркмени · Турци4 · Узбекистан · Филиппинаш · Шри-Ланка · Къилба Корей · Япони
Къобалцайина а, ахкъобалйина а пачхьалкхаш: Республика Абхази · Азад Кашмир · Ва (пачхьалкх) · Вазиристан · Ӏиракъан Курдистан · Тайвань · Ламанийн-Карабах · Палестина (пачхьалкх) (Газа секторан а, Урдан хин малхбузен хийистан а латта ) · Тамил-Илам ·Къилбаседа Кипран Туркойн Республика · Шан Пачхьалкх · Къилба ХӀирийчоь Йозуш йолу мехкаш: Акротири а, Декелиа а · Британин латта Индин океанехь (арх. Чагос) · Гонконг · Аомынь (Макао) ¹ Цхьа дакъа Европехь я еррига Азехь, дозане хьаьжина. ² Кхин Африкехь. ³ Кхин Океанехь. 4 Кхин Европехь. |
||
ХӀара яззам табарна бакъхьа ду?:
|