Дейир (шахӀрестан)
| ШахӀрестан | |
| Дейир шахӀрестан | |
|---|---|
| гӀаж. شهرستان دَیِّر | |
 | |
| 28°01′00″ къ. ш. 51°42′00″ м. д.HGЯO | |
| Пачхьалкх | Иран |
| Йукъайоду | Бушер |
| Адм. центр | Бендер-Дейир |
| Истори а, географи а | |
| Сахьтан аса | UTC+3:30 |
| Йаккхий гӀаланаш | Бендер-Дейир, Абдан, Борд Хун, Бардестан, ДоврахӀак |
| Бахархой | |
| Бахархой | 60 612 стаг (2016) |
 |
|
 Викиларми чохь медиафайлаш | |
Дейир шахӀрестан (гӀаж. شهرستان دَیِّر)[lower-alpha 1] — Иранан Бушер провинцин административан дакъа (шахӀрестан) йу. Административан центр — Бендер-Дейир гӀала йу[1].
Этимологи
[бӀаьра нисйан | нисйан]Цхьаболчу историкаш дийцарехь, Дейир цӀе тиллина цигахь хиллачу жуьгтийн синагоган сийдина. «Дейир» боху дош жуьгтийн маттара (דייر) схьадаьлла хила мега, цуьнан маьӀна «вахархо» бохург ду.
Истори
[бӀаьра нисйан | нисйан]2010 шарахь Бардестан йуьртана гӀалин статус йелира[2]. 2012 шарахь ДоврахӀак йуьртана а гӀалин статус йелира[3]. 2013 шарахь Абдан бахш кхоьллира, цуьнан йукъайахара Абдан гӀала а, керла кхоьллина Сар Мастан йуьртан гуо а[4].
Бахархой
[бӀаьра нисйан | нисйан]Къаьмнийн хӀоттам а, мотт а
[бӀаьра нисйан | нисйан]Дейир шахӀрестанехь коьрта къаьмнаш гӀажарий а, Ӏарбий а ду. Бахархой буьйцуш бу гӀажарийн меттан меттигера меттадакъош. Хьалха жуьгтий а бехаш хилла кхузахь, амма СефевигӀаран заманахь дукхахберш бусулба дине бевлира. ТӀаьххьара жуьгтий кхузара дӀабахара 1979 шарахь.
Бахархойн дукхалла
[бӀаьра нисйан | нисйан]2016 шеран халкъан ларарца шахӀрестанан бахархойн дукхалла хилира 60 612 стаг (16 403 доьзал)[5].
Административан йекъайалар
[бӀаьра нисйан | нисйан]| Административан дакъош | 2006 | 2011 | 2016 |
|---|---|---|---|
| Йукъара бахш | 39 119 | 42 765 | 40 970 |
| Хьуме ЙГӀ | 12 939 | 8 621 | 2 963 |
| Овли ЙГӀ | — | — | 1 960 |
| Бендер-Дейир (гӀала) | 18 454 | 20 157 | 24 083 |
| Бардестан (гӀала) | — | 6 078 | 7 112 |
| ДоврахӀак (гӀала) | — | — | 4 852 |
| Абдан бахш | — | — | 8 529 |
| Абдан ЙГӀ | 1 668 | 1 698 | 954 |
| Сар Мастан ЙГӀ | — | — | 748 |
| Абдан (гӀала) | 6 058 | 6 211 | 6 827 |
| Борд Хун бахш | 9 369 | 9 758 | 11 113 |
| Абкош ЙГӀ | 3 954 | 4 222 | 4 352 |
| Борд Хун ЙГӀ | 1 115 | 1 160 | 1 428 |
| Борд Хун (гӀала) | 4 300 | 4 376 | 5 333 |
| Йерриге | 48 488 | 52 523 | 60 612 |
| ЙГӀ — Йуьртан гуо | |||
Лаьцна хаам
[бӀаьра нисйан | нисйан]ШахӀрестанан майда 2261 км² йу. Иза лаьтта Персин айманан йистехь. Климат йовха а, йекъа а йу, аьхка температура 47 °C тӀе кхаччол йовха хуьлу. Кхузахь йуккъера мелхан хьосташ а, Монд эрк а ду.
Кхузахь кхиадо кӀа, помидораш, хьаьжкӀаш. Бахархойн коьрта болх чӀара лацар а ду.
Литературехь
[бӀаьра нисйан | нисйан]Джон Гордон Лоример шен «Gazetteer of the Persian Gulf» балхахь йаздина, Дейир тӀулгах йина хӀусамаш йолуш а, гӀалан бӀов йолуш а меттиг йу аьлла. Цу заманахь бахархойн дукхалла 5 500 стаг хилла.
Хьажа кхин а
[бӀаьра нисйан | нисйан]
Викилармера Дейир (шахӀрестан) темица йолу медиафайлаш
Комментареш
[бӀаьра нисйан | нисйан]- ↑ Иштта романизаци йеш йаздо Dayyer County
Билгалдахарш
[бӀаьра нисйан | нисйан]- ↑ Habibi, Hassan Approval of the organization and the hierarchy of citizenship of the elements and units of the national divisions of Bushehr province (гӀажар.). Ministry of the Interior (1990).
- ↑ Rahimi, Mohammad Reza Approval letter on transforming Bardestan village into a city (гӀажар.). Ministry of the Interior (2010).
- ↑ Rahimi, Mohammad Reza Approval regarding national divisions in Bushehr province (гӀажар.). Ministry of the Interior (2012).
- ↑ Rahimi, Mohammad Reza Divisional reforms in Bushehr province (гӀажар.). Ministry of the Interior (2013).
- ↑ General Population and Housing Census 2016: Bushehr Province (гӀажар.). Statistical Centre of Iran.